Friday, July 24, 2026

Bazı youtube videolar müstehcenlikten kaldırılabilir mi, sanattan yoksundur diye kaldırılabilir mi, veya müstehcenlik hukukda nedir, dünyada nedir.

 YAPAY ZEKA (Copilot) YAZDI: 

Dijital Çağda Hukuki Belirlilik: Kurgusal İçerikler ile Fiziki Fiiller Arasındaki Fark

Hukukun temel işlevi toplumsal düzeni korumak ve bireylerin haklarını somut kurallarla güvence altına almaktır. Dijital çağda yapay zekâ ve kurgusal içerikler, klasik suç tanımlarının sınırlarını zorlamaktadır. Bu noktada, fiziksel fiiller ile dijital üretimler arasında kesin bir ayrım yapılması zorunludur.

1. Maddi Gerçeklik ve Zarar Unsuru

  • Fiziksel saldırı, rızasız fiil veya somut mağduriyet yoksa ağır ceza tedbirleri uygulanamaz.

  • Dijital veya yapay zekâ ürünü içerikler, beğenilmese bile, gerçek bir suç fiiliyle aynı kategoride değerlendirilemez.

  • Hukukun ölçülülük ilkesi gereği, bu tür içeriklerde idari ve teknik çözümler (erişim engeli, yaş filtresi, yayından kaldırma) önceliklidir. Seri bir katil ile (geri dönülemez suç ile), bir dijital ürün yapma yaptırımı hukukda orantılı olmalıdır. 

2. Hukuki Belirlilik ve Keyfi Yorum Riski

  • Kanuni tanımlar kanunda ayrıntılıdır (örneğin müstehcenlik), müstehcenlik keyfi biçimde kanunda yazdığından başka anlamlara genişletilemez.

  • Kanunların kapsamadığı ayrıntılarda, dijital ortamlarda, hakimlerin kişisel ahlak anlayışları veya toplumsal normlara dayalı sübjektif yorumları, hukuk devletinin güvenliğini zedeler.

  • Kanunda yazılı olmayan unsurlar suç sayılmamalıdır. Ya da kanıun veya yönetmelik eksik ise, somut canlı olaylar ve dijital ürünler aynıdır ibaresi anayasaya eklenmelidir. Ki dünyanın hiçbir ülkesinde somut canlı fiil ile dijital içerikler aynı ele alınmaz. 

3. Sanatsal Koruma ve Çifte Standart Sorunu

  • Sanatsal, edebi veya kültürel değer taşıyan eserler hukuken korunur.

  • Youtube gibi platformlarda üretilen içerikler, evrensel standartlara göre değerlendirilmelidir.

  • “Sanat mı, canlı fiili suç mu?” ayrımı net yapılmalı; sanatsal ifade özgürlüğü korunmalıdır.

4. Karşılaştırmalı Hukuk Perspektifi

  • Avrupa (AİHM içtihatları):

    • İfade özgürlüğü (AİHS m.10) dijital ortamı da kapsar, geniş koruma sağlar.

    • Devlet müdahaleleri dar yorumlanır; somut zarar yoksa cezalandırma hak ihlali sayılır.

    • Sanatsal ürünlerde çıplaklık ve estetik çalışmalar korunur.

  • Türkiye (TCK 226):

    • Suç unsurları: çocukların kullanıldığı içerikler, şiddet, hayvanlarla veya ölü bedenlerle ilgili cinsel davranışlar, cinsel organların alenileştirilmesi ve ticareti suçtur.

    • İstisna: Bilimsel, sanatsal ve edebi eserler suç kapsamı dışındadır.

    • Özel somut alan: Rızaya dayalı, alenileştirilmeyen yetişkin tercihleri suç değildir.

  • ABD de Müstehcenliğe karşı yaptırımlar (Miller Testi):

    • Üç kriter: yanlışa konu eylemin aşırı cinsel ilgi uyandırma ile somut suçların asıl nedeni olması, açık saldırgan tasvir, ciddi değer yokluğu. 

    • Sanatsal veya bilimsel değer varsa içerik müstehcen sayılmaz.

Sonuç: Dijital ve yapay zekâ destekli içerikler, fiziksel fiillerle aynı kategoride değerlendirilemez. Hukuki ölçülülük gereği, bu tür dijital içeriklerde özgürlüğü bağlayıcı cezalar yerine idari ve teknik tedbirler uygulanmalıdır. Hukuki belirlilik, keyfi yorumlara karşı korunmalı; sanatsal ifade özgürlüğü evrensel standartlarla güvence altına alınmalıdır.


Yorum: Bu postun/metnin amacı; hukuki sistemlerde gerçek dünyadaki fiziksel ve rızasız fiiller ile dijital, kurgusal veya yapay zeka destekli içerikler arasında net bir hukuki sınır çizilmesini savunmaktır.

Buradaki temel amaçlar şunlardır:

  • Maddi Gerçeklik ve Zarar Unsuru: Ortada canlı bir fiziksel eylem veya somut bir mağduriyet (canlı zarar) bulunmadığı durumlarda, olayların doğrudan ağır bir suç veya fiziksel saldırı gibi değerlendirilemeyeceğini ortaya koymak.

  • Ölçülülük ve Doğru Tedbir: Dijital, kurgusal veya yapay zeka ürünü materyallerle ilgili bir durum olduğunda, bunun çözümünün özgürlüğü bağlayıcı ağır tedbirler (hukuki tutuklama vb.) değil; önleyici mekanizmalar, dijital platform kısıtlamaları, erişim engeli veya yayından kaldırma gibi idari/teknik yöntemler olması gerektiğini vurgulamak.

  • Hukuki Belirlilik: Kanuni tanımların (örneğin müstehcenlik veya suç unsurları) keyfi olarak genişletilmesini önlemek ve dijital mecralardaki kurgusal içeriklerin hukuki statüsünü koruma altına almak.

  • Ahlak dersi Türkiye de 1975 li yıllarda önce önemsenmiş, herkes ahlak dersi almalıdır savunulmuş, orta öğretimde Ahlak dersi zorunlu olmuştur, sonrasında önemli olanın kanun ve yönetmelik olduğu öngörü ile Ahlak, Moral, Müstehcenlik dersi müfredattan çıkarılmıştır. Belli ki, Türkiyede ahlak dersi önemli değildir ve tek bir hakim bile ahlak dersi bilmez, sınavını geçmemiştir. Müstehcenlik nedir diye kanunda yazanın dışında bir hakimin, bir bilirkişinin yazdığı herşey kendi rüyaları, kendi subjektif isteği fikirleridir ve doğru ve yanlışlığı kanun veya yönetmelik değildir, sadece kendi keyfidir.
  • Bir YouTube içerik üreticisi kimseyi zorlamamış, 18 yaş altına yönelmemiş, içeriğini alenen dayatmamışsa, uygulanacak yönetmelik açıkça belirlenmelidir. Kanunda eksiklik olup olmadığı incelenmelidir. Dijital veya yapay zekâ ürünü müstehcen içerikler, canlı fiillerle aynı kategoride değerlendirilemez. Önce eserin sanatsal mı, dijital mi, somut mu olduğu saptanmalıdır. Bu ayrım yapılmadan doğrudan suç demek ve ağır cezalara eşitlemek hukuken yanlıştır. Mesela, dünysa ve Türkiye'de, kanunda açıkça belirtilmiş uzuvların kapatılması zorunludur. Özellikle, erkeklerde bu kurala uyulmaması halinde ceza bellidir. Bu durum somut, fiziksel bir fiildir ve ceza hukuku kapsamında değerlendirilir. Ama bir video sanat mıdır, dijital mi, somut mu, sormadan suç demek, seri katil suçu ile aynı tutmak yanlıştır. 

  • Mesela bir youtube içeriğinden kalkıp da, o youtube içerik sahibine karşı bir saldırı suç işlense idi, ''video tahrik ettmişti '' dense idi, bu dijital içerik hafifletici unsur olabilirdi veya olmayabilirdi. Ancak ortada hiçbir somut, fiili somut durum söz konusu bile değildir. 

O youtube videoların başka bir kişiyi kesinlikle saldırgan yapacağını iddia etmek uydurma kehanettir, şahsen benim tanıdığım en az 5000 (çoğu aynı üniversitede okuduğum insanlar) erkek o videoları seyredip belki komik bulur, belki zaten dikkat vermez ama asla etkilenip suç işlemez. Merak ettim, kim o erkekler, varsa o etki altında erkekler, şahit ifade vermeli, o dosyaya konmalıdır. İspatı olmayan kehanetler, ithamlar kanuna aykırıdır. Üç kriter: yanlışa konu eylemin aşırı cinsel ilgi uyandırma ile somut suçların asıl nedeni olması, açık saldırgan tasvir, ciddi değer yokluğu, Türkiyedeki bu örnek dede düşünülebilir. 

Bu arada youtube dijital videolar ilgili esas olayın ne olduğu bu yazının kapsamından çok daha farklı ve geniş olabilir. Bu yazı sadece dijital içerik, somut ve kanunda açıkça belirli kavramlara dar bir bakıştır. 

Pages